Zwrot ceny za nieudany urlop – jakie roszczenia przysługują turystom?

Urlop kojarzy się zwykle z wypoczynkiem i mile spędzonym czasem. Niejednokrotnie zdarza się jednak, że miejsce wypoczynku nie odpowiada zapewnieniom biura podróży. Tak było w przypadku pary polskich turystów, których wakacje w pięciogwiazdkowym hotelu w Albanii okazały się dalekie od tego, czego oczekiwali. W czasie ich pobytu na nieruchomości odbywała się rozbiórka dwóch hotelowych basenów w asyście policji i mediów, a następnie rozpoczęto dobudowę kolejnego piętra w ich hotelu. Ponadto w hotelu serwowane niewystarczające ilości posiłków, na które trzeba było oczekiwać w długich kolejkach.

Turyści pozwali organizatora wycieczki, żądając odszkodowania za niewykonanie umowy oraz zadośćuczynienia. Sąd Rejonowy w Rzeszowie zwrócił się o wykładnię art. 14 dyrektywy 2015/2302 z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie imprez turystycznych i powiązanych usług turystycznych i rozstrzygnięcia, czy podróżni mogą domagać się zwrotu całości ceny zapłaconej za pobyt, mimo że w części skorzystali z wykupionych usług.

Zgodnie z art. 50 polskiej ustawy z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych podróżnemu przysługuje obniżka ceny za każdy okres, w trakcie którego stwierdzono niezgodność z umową, chyba że została ona spowodowana wyłącznym działaniem lub zaniechaniem podróżnego. Natomiast za poniesione szkody lub krzywdy, których podróżny doznał w wyniku niezgodności, przysługuje mu odszkodowanie lub zadośćuczynienie. Jako niezgodność rozumie się niewykonanie lub nienależyte wykonanie usług turystycznych objętych imprezą turystyczną.

Biuro podróży powoływało się na okoliczności nadzwyczajne i nieuniknione, w tym rozbiórkę basenów na podstawie decyzji albańskich władz.

Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z 23 października 2025 r. w sprawie C-469/24 uznał, że nawet jeśli podróżny skorzystał z części usług świadczonych przez organizatora turystyki, to odpowiednia obniżka ceny, która mu przysługuje w przypadku niezgodności tych usług, może odpowiadać zwrotowi całości ceny danej imprezy turystycznej, jeżeli niezgodność ta jest na tyle rażąca, że zważywszy na cel tej imprezy turystycznej, nie leży już ona obiektywnie w interesie tego podróżnego.

Ponadto TSUE wyraził ocenę, że sytuacje wynikające z przyjęcia aktów władzy publicznej, takie jak rozbiórka obiektu infrastruktury turystycznej w wykonaniu decyzji organu publicznego, nie wchodzą w zakres pojęcia „nieuniknionych i nadzwyczajnych okoliczności”, jeżeli akty te zostały przyjęte w następstwie postępowania, które umożliwiło zainteresowanym, takim jak dany organizator turystyki lub jego ewentualni dostawcy usług turystycznych, zapoznanie się z nimi w odpowiednim czasie przed ich wykonaniem.

Trybunał podkreślił także, że w celu ewentualnego zwolnienia się z odpowiedzialności biuro podróży musiałoby wykazać, że określone niedogodności powstały z winy osoby trzeciej niezwiązanej z wykonywaniem usług turystycznych.

• wyrok TSUE z 23 października 2025 r., C-469/24